الصرصر : باد تند و سخت است تا جايى كه صداى وزش آن شنيده مىشود ، و آن مضاعف صر است ميگويند : صر و صرصر ، كب و كبكب ، و نه و نهنه . المستمر : جارى بر يك راه گويند ، و اعجاز النخل ساقه و قسمت زيرين آنست ، و نخل مذكر و مؤنث مىشود ( نخل مذكّر و نخله مؤنّث ) . و المنقعر : آنكه از ريشه و بيخ افتاده است ، براى اينكه قعر هر چيزى قرار و اساس و ريشهء آنست ، و تقعر فى كلامه يعنى : هر گاه در سخنش تعمّق و تأمّل كند . اعراب آيات : عيونا منصوبست بنا بر اينكه تميز و يا حال باشد و اصل آن ، و فجّرنا العيون الارض است و معنا ( و فجرنا جميع الارض عيونا ) و ممكنست كه تقديرش اين باشد ( بعيون ) پس حرف جار حذف شده ، و ممكنست كه تقديرش ( و فجرنا من الارض عيونا ) باشد و قول خدا : على امر در موضع نصب است بنا بر حاليّت ، و قول او سبحانه ( باعيننا ) در موضع نصب است به اينكه ظرف مكان باشد ( جزاء ) منصوبست به اينكه مفعول له باشد ، و ممكنست كه مصدر باشد كه بجاى حال نهاده شده باشد ، و معنا اينست كه ما اين كار را كرديم در حالى كه پاداش ، دهنده‌ايم پاداشى ( و آيه ) منصوبست بنا بر حال بودن از هاء در تركناها . تفسير آيات : آن گاه خداوند سبحان بيان نمود اجابت دعاء و نفرين نوح عليه السلام را ، پس فرمود : ( فَفَتَحْنا أَبْوابَ السَّماءِ ) در اينجا حذف شده است ، معنايش اين است :